LGS Türkçe Görsel ve Tablo Soruları Nasıl Çözülür?
Sınavda sayfayı çeviriyorsun ve karşına bir tablo çıkıyor: dört satır, üç sütun, bir sürü sayı. Altında da dört seçenek. İlk tepki çoğu zaman aynıdır: "Bu matematik sorusu mu, Türkçe mi?" Cevap: Türkçe. Hem de LGS'de netini en çok etkileyen soru tiplerinden biri.
Bu yazıda görsel, grafik ve tablo sorularını bir ders anlatır gibi ele alacağız. Önce bu soruların neden önemli olduğuna bakacağız, sonra her soruda kullanabileceğin 4K Tekniğini öğreneceğiz. Ardından dört örnek soruyu adım adım, birlikte çözeceğiz. Kalemini al; okurken sen de çöz.
LGS Türkçede Görsel ve Tablo Soruları Neden Önemli?
Millî Eğitim Bakanlığının Türkçe programında 8. sınıf öğrencisinden grafik, tablo ve çizelgeyle sunulan bilgileri yorumlaması beklenir. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin Okuma Becerileri dersi programı da aynı yönde ilerliyor: Öğrencinin grafik, tablo, harita, afiş gibi görselleri çözümleyip metinle ilişkilendirmesi hedefleniyor. Yani bu sorular bir "sürpriz" değil, programın kendisi.
Peki sınavda nasıl karşına çıkıyor? Birkaç araştırma bu konuda fikir veriyor:
Son yıllarda sorular biraz daha zorlaştı. 2025 LGS'yi değerlendiren uzmanlar, görsel ve grafik sorularının dikkatin yanında matematiksel işlem de gerektirdiğini, çeldiricilerin de birbirine çok yakın olduğunu belirtti. Kısacası artık yalnızca "görsele bakmak" yetmiyor; görseli bir metin gibi okumak gerekiyor.
LGS Türkçede 4 Görsel Soru Tipi
Karşına çıkacak görsel sorular genellikle şu dört tipten biridir. Hangisiyle karşılaştığını bilmek, ne arayacağını da belirler:
Görsel Sorularda 4K Tekniği
Görsel sorularda en sık yapılan hata, görsele dalıp ne arandığını unutmaktır. 4K Tekniği bu hatayı önlemek için dört adımı her zaman aynı sırayla uygular:
4K TEKNİĞİ
Dördüncü adım en önemlisidir. Bir seçenek kulağa ne kadar mantıklı gelirse gelsin, görselde ya da metinde kanıtı yoksa doğru cevap olamaz. Araştırmalar da LGS Türkçede en çok ölçülen becerinin okuduğundan çıkarım yapmak olduğunu gösteriyor (Calp ve Alpkaya, 2021). Çıkarım, kanıta dayanır; tahmine değil.
Birlikte Çözelim: 4 Örnek Soru
Aşağıdaki sorular bu yazı için hazırlandı; LGS'deki soru tiplerine benzer biçimde kurgulandı. Önce kendin çöz, sonra çözüme bak.
Örnek 1: Tablo Okuma Sorusu
Bir okul kütüphanesinden sınıflara göre ödünç alınan kitap sayısı
Bu tabloya göre aşağıdakilerden hangisi kesin olarak söylenebilir?
A) Ekim ayında en çok kitabı 8. sınıflar okumuştur.
B) 6. sınıfların ödünç aldığı kitap sayısı iki ayda değişmemiştir.
C) 7. sınıflar ekim ayında kitap okumaya olan ilgisini kaybetmiştir.
D) Ödünç alınan kitap sayısı en çok artan sınıf 5. sınıftır.
Kök: "Kesin olarak söylenebilir" diyor. Yani yorum değil, tabloda doğrudan görünen bilgi arıyoruz.
Künye: Tablo "ödünç alınan" kitap sayısını gösteriyor, "okunan" kitap sayısını değil. Bu ayrım bir çeldiriciyi hemen düşürecek.
Karşılaştır: Değişimleri yazalım: 5. sınıf +12, 6. sınıf 0, 7. sınıf -18, 8. sınıf +22.
Kanıt: A'da iki hata var: Tablo okumayı değil ödünç almayı gösteriyor, üstelik ekimde en çok kitabı 5. sınıf (52) almış. C bir yorum; ödünç alma azalmış ama "ilgi kaybı"nın kanıtı yok, belki okulda sınav haftasıydı. D'de en çok artan sınıf 22 kitapla 8. sınıf. B'nin kanıtı tabloda: 35 ve 35.
Doğru cevap: B
Örnek 2: Sütun Grafiği Sorusu
Elif'in hafta içi günlük kitap okuma süresi (dakika)
Grafiğe göre aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Elif en uzun süre cuma günü okumuştur.
B) Elif salı ve çarşamba günleri aynı süre okumuştur.
C) Elif'in okuma süresi her gün bir önceki güne göre artmıştır.
D) Elif hafta içi toplam 135 dakika okumuştur.
Kök: Olumsuz soru kökü! "Yanlış olanı" arıyoruz. Bu tür köklerde üç seçenek doğrudur; sınavda kökün altını çizmek iyi bir alışkanlıktır.
Künye: Birim dakika, günler pazartesiden cumaya.
Karşılaştır: Cuma 40 ile en yüksek; salı ve çarşamba 30'da eşit; perşembe 15'e düşmüş. Toplam: 20 + 30 + 30 + 15 + 40 = 135.
Kanıt: A, B ve D'nin kanıtı grafikte var. C'deki "her gün" ifadesi tek bir istisnayla çöker: Çarşamba salıyla aynı kalmış, perşembe ise düşmüş. "Her, hiç, tüm, sürekli" gibi kesin kelimeler gördüğünde istisna ara.
Doğru cevap: C
Örnek 3: Afiş ve Metin İlişkisi Sorusu
KÜLTÜR MERKEZİ SUNAR
3. Çocuk Kitapları Fuarı
12-16 Mart (Cuma-Salı) · 10.00-18.00
Giriş ücretsiz · Her gün 14.00'te yazarla söyleşi
"Kitabını getir, kitap al" takas köşesi
Zeynep, fuara cumartesi öğleden sonra arkadaşlarıyla gitmeyi planlıyor. Daha önce okuduğu iki kitabı da yanına alacak.
Afiş ve metne göre Zeynep ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Fuara girmek için bilet alması gerekecektir.
B) Yanındaki kitaplarla takas köşesinden yeni kitap alabilir.
C) Yazarla söyleşiyi kesinlikle kaçıracaktır.
D) Fuar, Zeynep'in gideceği gün sona erecektir.
Kök: "Afiş ve metne göre" diyor. İki kaynağı birleştirmemiz gerekiyor; sadece birine bakarak cevap verilemez.
Künye: Tarih, saat, ücret, etkinlikler. Metinden: cumartesi, öğleden sonra, iki kitap.
Karşılaştır: 12 Mart cuma ise cumartesi 13 Mart'tır; fuar 16 Mart salıya kadar sürüyor. Öğleden sonra 12.00'den sonrası demektir; söyleşi 14.00'te.
Kanıt: A'yı afiş çürütüyor: giriş ücretsiz. D'yi tarih çürütüyor. C'deki "kesinlikle" ifadesi tuzak: Zeynep öğleden sonra gidecek ama saat belli değil, 14.00'e yetişebilir de. B'nin kanıtı iki kaynağın birleşiminde: elinde kitap var, fuarda takas köşesi var. "Alabilir" ifadesi de kanıtın gücüne uygun.
Doğru cevap: B
Örnek 4: Hesap Gerektiren Pasta Grafik Sorusu
Bir ortaokuldaki 200 sekizinci sınıf öğrencisine "Boş zamanında en çok ne yaparsın?" diye sorulmuş, sonuçlar grafikte gösterilmiştir.
Okul yönetimi, en az tercih edilen etkinlikle ilgilenen öğrenci sayısını iki katına çıkarmak için bir atölye açacaktır.
Atölye amacına ulaşırsa bu etkinlikle ilgilenen öğrenci sayısı kaç olur?
A) 20 B) 40 C) 50 D) 70
Kök: Bir sayı soruluyor ama önce "en az tercih edilen" etkinliği bulmamız gerekiyor. Kökte iki adım saklı.
Künye: Grafik yüzde veriyor, toplam öğrenci 200. Yüzdeyi sayıya çevirmeden cevap bulunamaz.
Karşılaştır: En az tercih edilen %10 ile müzik. 200'ün %10'u 20 öğrenci. İki katı 40.
Kanıt: Çeldiricilerin her biri yarım kalmış bir çözüm: A, işlemin ilk adımında durursan bulduğun sayı (20). C kitap okumanın (%25), D dijital oyunun (%35) öğrenci sayısı. Yani sınav, adımı atlayan ya da yanlış dilimi okuyan öğrenciyi bekliyor.
Doğru cevap: B
Görsel Sorularda En Sık Düşülen 5 Tuzak
Örneklerde fark ettin mi? Çeldiriciler rastgele yazılmıyor; hep aynı hataları bekliyor. Bunları tanırsan yarı yolu geçmiş olursun:
LGS'de Görsel Sorulara Ne Kadar Süre Ayırmalı?
Sözel oturumda 50 soru için 75 dakikan var; bu da soru başına ortalama bir buçuk dakika demek. Görsel ve tablo soruları bu ortalamanın biraz üstüne çıkabilir, sorun değil. Önemli olan tek bir soruda takılıp kalmamak.
İlk 20 saniye: Kökü ve görselin başlığını oku. Ne aradığını bilmeden sayılara bakma.
1 dakika: Karşılaştır ve seçenekleri kanıtla ele.
2 dakikayı geçtiyse: İki seçeneğe indirdiysen işaretle ve ilerle; turun sonunda geri dön.
Görsel sorularda zaman kaybının asıl nedeni çoğu zaman yavaş ve dağınık okumadır. Uzun sorularda dikkatin dağılıyorsa Uzun Paragraf Sorularında Dikkat Dağınıklığı yazımız da işine yarayacak.
4 Haftalık Görsel Okuma Çalışma Planı
Bu beceri bir haftada gelişmez ama dört haftada gözle görülür biçimde ilerler. Günde 15-20 dakika yeterli:
Hata defterine yalnızca doğru cevabı değil, hangi tuzağa düştüğünü de yaz: "olumsuz kökü kaçırdım", "birimi okumadım" gibi. Birkaç hafta sonra hep aynı tuzağa düştüğünü fark edeceksin; çalışman gereken yer orasıdır. MEB'in her yıl yayımladığı örnek soru kitapçıkları da bu çalışma için en güvenilir kaynaktır. Kendini denemek istersen LGS Mini Deneme'yi çözebilir, daha fazla süreli paragraf çalışması için LGS Paragraf Hız Kampı Soru Bankası'na göz atabilirsin.
Sık Sorulan Sorular
Paragraf ve Görsel Sorularda Süreni Kazan
LGS Hızlı Okuma ve Paragraf Kursu'nda anlayarak okuma tekniklerini LGS soru tipleriyle birlikte çalışıyoruz.
Kursu inceleTüm derslerde destek arıyorsan butik sınıflı LGS kursumuza da göz atabilirsin.
Kaynaklar
Bakır, S. ve Şimşek, A. (2022). Sekizinci sınıf öğrencilerinin görsel okuma ve mantık muhakeme testi sorularındaki başarıları. Eğitim ve Gelecek Dergisi, 21, 55-67.
Calp, M. ve Alpkaya, C. (2021). LGS Türkçe sorularının Türkçe dersi öğretim programı kazanımlarına uygunluğu üzerine bir çalışma. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 9(2), 632-654.
Gezgin, B. E. (2026). Barrett taksonomisi çerçevesinde LGS Türkçe sorularının değerlendirilmesi (2023-2025). Bezgek Yabancılara Türkçe Öğretimi Dergisi, 5(1), 37-51.
Yalçın, D. ve Duran, E. (2022). Liselere Geçiş Sistemi sınavında Türkçe ve matematik alt testlerinde yer alan grafiklerin incelenmesi. Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(3), 53-72.
MEB Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, Ortaokul Okuma Becerileri Dersi Öğretim Programı; MEB LGS örnek soru kitapçıkları.
