1. Sınıf Okuma Çalışmaları: Anne ve Babalar İçin Rehber ve Öneriler

Amaç: Kelimenin başlangıç sesini fark etmek.

Malzeme: Malzeme gerekmez.

1. Günlük hayattan beş nesne veya hayvan adı söyleyin.
2. Çocuktan hedef sesle başlayan kelimeyi bulmasını isteyin.
3. Sırayı çocuğa verin; bu kez o soruyu hazırlasın.

Amaç: Kelimeyi hecelerine ayırmak.

Malzeme: Top veya ponpon.

1. Bir kelime söyleyin: kelebek.
2. Her hecede bir adım, alkış veya top sektirme hareketi yapın.
3. Kelimeyi normal sırayla söyleyin; ters heceleme yalnızca çocuk zorlanmıyorsa oyun olarak deneyin.

Amaç: Belirli bir sesle başlayan nesneleri fark etmek.

Malzeme: Evdeki nesneler.

1. Bir ses seçin.
2. Evde o sesle başlayan nesneleri birlikte bulun.
3. Bulunan nesnelerin adlarını yavaş ve belirgin biçimde söyleyin.

Amaç: Ses ve hece sırasını işitsel olarak hatırlamak.

Malzeme: Alkış veya ritim çubuğu.

1. Bir kelime söyleyin.
2. Her hece için bir alkış yapın.
3. Son heceyi farklı bir hareketle vurgulayın.
4. Sırayı çocuğa verin.

Amaç: Aynı harfin iki yazım biçimini tanımak.

Malzeme: Küçük kartlar.

1. Bilinen büyük harfleri ayrı kartlara yazın.
2. Küçük harfleri başka kartlara yazın.
3. Kartları karıştırın ve eşleştirmesini isteyin.

Amaç: Yazının günlük yaşamın parçası olduğunu fark etmek.

Malzeme: Küçük not defteri.

1. O günün hedef harfini belirleyin.
2. Tabelalarda, paketlerde ve kitaplarda harfi bulun.
3. Bulduğu her örneği deftere işaretlemesini isteyin.

Amaç: Harf biçimlerini ayırt etmek.

Malzeme: Dergi, gazete, makas, karton.

1. Dergilerden hedef harfleri kesin.
2. Bir kartona yapıştırın.
3. Her harfin yanına o sesle başlayan bir resim çizin.

Amaç: Harf tanıma ile el hareketini birleştirmek.

Malzeme: Manyetik harfler.

1. O hafta öğrenilen harfleri ayırın.
2. İki veya üç harfli kolay kelimeler kurun.
3. Her harfi yerleştirirken sesini söyleyin.
4. Kelimeyi bütün hâlinde okuyun.

Amaç: Harfleri temsil ettikleri sesle eşleştirmek.

Malzeme: Harf ve resim kartları.

1. Bir karta harfi, diğerine o sesle başlayan resmi koyun.
2. Kartları karıştırın.
3. Çocuktan doğru eşleri bulmasını isteyin.

Amaç: Sesleri birleştirerek hece ve kelime oluşturmak.

Malzeme: Renkli kartonlar.

1. Yere iki veya üç vagon çizin.
2. Her vagona bir harf yerleştirin.
3. Harflerin seslerini kesmeden birbirine yaklaştırarak söyleyin.
4. Oluşan heceyi veya kelimeyi okuyun.

Amaç: Kelimedeki sesleri sınıflandırmak.

Malzeme: İki renk taş veya düğme.

1. Kolay bir kelime söyleyin.
2. Ünlüler için bir renk, ünsüzler için başka renk kullanın.
3. Taşları kelimedeki sıraya göre dizin.

Amaç: Öğrenilen harfleri düzenli tekrar etmek.

Malzeme: Büyük harf tablosu.

1. Sadece okulda öğrenilen harfleri işaretleyin.
2. Çocuk harfi gösterip sesini söylesin.
3. Karıştırdığı harfleri ayrı küçük kartlarla tekrar edin.

Amaç: Kelime içindeki hece sınırlarını görmek.

Malzeme: Renkli kalemler.

1. Kelimeyi büyük harflerle yazın.
2. Her heceyi farklı renkle gösterin.
3. Çocuk her renge dokunurken heceyi söylesin.
4. Sonunda kelimeyi bütün olarak okusun.

Amaç: Heceleri birleştirerek anlamlı kelime oluşturmak.

Malzeme: Küçük kutular ve hece kartları.

1. Öğrenilmiş heceleri kutulara koyun.
2. İki kart seçin.
3. Kartları farklı sıralarda okuyun.
4. Anlamlı kelime oluşursa cümlede kullanın.

Amaç: Görsel, işitsel ve dokunsal kanalları birlikte kullanmak.

Malzeme: Oyun hamuru.

1. Her hece için bir hamur parçası hazırlayın.
2. Heceyi parça üzerine yazın.
3. Çocuk her parçaya dokunarak heceyi söylesin.
4. Parçaları birleştirip kelimeyi okusun.

Amaç: Öğrenilen kelimeleri metin içinde tanımak.

Malzeme: Seviyeye uygun basılı metin.

1. Çocuğun bildiği üç-beş kelimeyi seçin.
2. Metin içinde bulmasını isteyin.
3. Bulduğu kelimeyi okuyup cümledeki anlamını konuşun.

Amaç: Kelimeleri anlamlı bir bütün içinde okumak.

Malzeme: Cümle kartları.

1. Üç-dört kelimelik cümleler hazırlayın.
2. Çocuk cümleyi okusun.
3. Cümlede ne anlatıldığını kendi sözleriyle söylesin.

Amaç: Okunan cümleyi anlamla eşleştirmek.

Malzeme: Resimler ve cümle kartları.

1. İki veya üç kısa cümle hazırlayın.
2. Her cümleye uygun resimler koyun.
3. Çocuk okuyup doğru görseli seçsin.
4. Neden o resmi seçtiğini açıklasın.

Amaç: Anlamlı cümle kurmak ve kelime hazinesini kullanmak.

Malzeme: Kart veya tahta.

1. Cümlenin başlangıcını verin.
2. Çocuktan anlamlı biçimde tamamlamasını isteyin.
3. Cümleyi birlikte okuyun.
4. Farklı tamamlamalar üretin.

Amaç: Akıcılık, anlama ve okuma zevkini birlikte geliştirmek.

Malzeme: Seviyeye uygun kitap.

1. Yetişkin bir cümle veya kısa bölüm okusun.
2. Çocuk sonraki cümleyi okusun.
3. Yeni kelimelerin anlamını konuşun.
4. Resimler ile metin arasındaki bağı inceleyin.

Amaç: Doğru vurgu, tonlama ve ritmi modellemek.

Malzeme: Kısa metin.

1. Bir cümleyi doğal biçimde okuyun.
2. Çocuk aynı cümleyi sizi taklit ederek okusun.
3. İkinci turda noktalama ve ifadeye dikkat edin.

Amaç: Metin ve görselden anlam kurmak.

Malzeme: Resimli çocuk kitabı.

1. Sayfada ne olduğunu sorun.
2. Karakterin ne hissettiğini konuşun.
3. Devamında ne olabileceğini tahmin edin.
4. Çocuğun da size soru sormasını isteyin.

Amaç: Okuma sırasında kullanılan stratejileri görünür kılmak.

Malzeme: Kısa metin.

1. Bir kelimeyi anlamadığınızda nasıl düşündüğünüzü modelleyin.
2. Başlıktan ve resimden nasıl tahmin yaptığınızı söyleyin.
3. Çocuktan kendi düşünme yolunu açıklamasını isteyin.

Amaç: Metnin temel unsurlarını belirlemek.

Malzeme: Kısa hikâye.

1. Kim, ne, nerede, ne zaman, neden ve nasıl sorularından yaşına uygun olanları seçin.
2. Cevabı metinde göstermesini isteyin.
3. Sonunda hikâyeyi iki cümleyle anlatın.

Amaç: Okuma öncesi ve sırasında anlam kurmak.

Malzeme: Resimli kitap.

1. Kapaktan metnin konusunu tahmin edin.
2. Bir bölüm okuduktan sonra devamı için tahmin alın.
3. Okuyup tahmini kontrol edin.
4. Tahminin neden değiştiğini konuşun.

Amaç: Karakterin duygu, düşünce ve davranışlarını ayırt etmek.

Malzeme: Kâğıt ve kalem.

1. Ortaya karakterin adını yazın.
2. Çevresine ne yaptı, ne hissetti ve neden sorularını ekleyin.
3. Metinden kanıt bulun.

Amaç: Olay sırasını ve ana düşünceyi kendi sözleriyle ifade etmek.

Malzeme: Okunmuş hikâye.

1. Başta ne oldu diye sorun.
2. Ortadaki önemli olayı konuşturun.
3. Sonunda ne olduğunu anlattırın.
4. Gerekirse üç resimle destekleyin.

Amaç: Olaylar arasındaki bağı kurmak.

Malzeme: Metin veya günlük olay.

1. Bir sonuç söyleyin: Yerler ıslandı.
2. Bunun nedenini sorun.
3. Bu kez çocuktan bir olay söylemesini isteyin.
4. Cevabı çünkü sözcüğüyle cümleye dönüştürün.

Amaç: Aynı metindeki doğruluk ve akıcılık gelişimini görmek.

Malzeme: Kısa metin ve not kâğıdı.

1. Çocuk metni rahatça okuyabiliyorsa ilk okumayı kaydedin.
2. Hataları ve zorlandığı kelimeleri not edin.
3. Birkaç gün sonra aynı metni yeniden okuyun.
4. Hızdan önce doğruluk, tonlama ve anlamayı karşılaştırın.

Amaç: Noktalama ve ifadeyi geliştirmek.

Malzeme: Kısa cümleler.

1. Cümleyi soru, şaşkınlık veya sevinç tonuyla okuyun.
2. Hangi tonun cümleye uygun olduğunu konuşun.
3. Doğal okuma biçimini birlikte seçin.

Amaç: Metin, duygu ve konuşma arasında bağ kurmak.

Malzeme: Kısa hikâye.

1. Karakterleri paylaşın.
2. Konuşmaları ses tonuyla okuyun.
3. Olayı küçük bir drama hâline getirin.
4. Sonunda karakterlerin duygularını konuşun.

Amaç: Sık karşılaşılan kelimeleri tanımak.

Malzeme: Kelime kartları.

1. Öğrenilmiş kelimeleri kartlara yazın.
2. Bir kelimeyi okuyun.
3. Çocuk kartında bulup kapatsın.
4. Tüm kelimeler tamamlandığında birlikte kutlayın.

Amaç: Cümleleri anlam ve duygu içinde kullanmak.

Malzeme: Basit aksesuarlar.

1. Kısa bir hikâyeden iki karakter seçin.
2. Konuşmaları paylaşın.
3. Çocuk sözleri okuyup canlandırsın.

Amaç: Hedef sesle başlayan kelimeleri hızlı çağırmak.

Malzeme: Hareket alanı.

1. Bir hedef ses seçin.
2. Çocuk odada yürürken o sesle başlayan kelimeler söylesin.
3. Kelime bulamadığında ipucu verin.

Amaç: Harf biçimini beden hareketiyle deneyimlemek.

Malzeme: Müzik.

1. Bir harf seçin.
2. Harf biçimini kollar ve bedenle yapmayı deneyin.
3. Harfin sesini söyleyin.
4. O sesle başlayan bir kelime bulun.