Können fiili, Almancada en sık kullanılan modal fiillerden biridir ve Türkçeye çoğunlukla “-ebilmek, -abilmek, yapabilmek” anlamıyla çevrilir. Bir kişinin bir işi yapma becerisini, imkânını veya bazı durumlarda izin/olasılık anlamını ifade eder.
Bu derste können fiilinin çekimini, cümledeki yerini, olumlu-olumsuz-soru cümlelerini, günlük konuşmadaki kullanımını, geçmiş zaman yapılarını ve test sorularını adım adım öğreneceksiniz.
Modal fiiller, Almancada ana fiilin anlamını tamamlayan yardımcı fiillerdir. Bir eylemin yapılabilme, zorunluluk, izin, istek, gereklilik veya olasılık anlamını verirler.
Almancada en temel modal fiiller şunlardır:
Modal fiil cümlede genellikle ikinci sırada yer alır. Ana fiil ise cümlenin sonuna mastar hâlde gider.
Formül:
Özne + modal fiil + diğer ögeler + ana fiil
Örnek: Ich kann Deutsch sprechen.
Türkçesi: Almanca konuşabiliyorum.
Können fiili temel olarak “yapabilmek” anlamına gelir. Ancak kullanım yerine göre farklı anlamlar da kazanabilir.
Ich kann schwimmen.
Yüzebilirim.
Wir können heute kommen.
Bugün gelebiliriz.
Kannst du mir helfen?
Bana yardım edebilir misin?
Das kann sein.
Bu olabilir.
Präsens, Almancada şimdiki zaman ve geniş zaman anlamı verir. Günlük konuşmada können fiilinin en sık kullanılan hâlidir.
| Şahıs | Çekim | Örnek Cümle |
|---|---|---|
| ich | kann | Ich kann Deutsch sprechen. / Almanca konuşabiliyorum. |
| du | kannst | Du kannst gut tanzen. / İyi dans edebiliyorsun. |
| er/sie/es | kann | Er kann Gitarre spielen. / O gitar çalabiliyor. |
| wir | können | Wir können zusammen lernen. / Birlikte çalışabiliriz. |
| ihr | könnt | Ihr könnt hier warten. / Burada bekleyebilirsiniz. |
| sie/Sie | können | Sie können heute kommen. / Bugün gelebilirler/gelebilirsiniz. |
Dikkat: “ich” ve “er/sie/es” çekimlerinde können fiili kann olur. Bu, öğrencilerin en sık karıştırdığı noktadır.
Können fiiliyle cümle kurarken ana fiil mastar hâlde cümlenin sonunda bulunur.
Ich kann schwimmen.
Yüzebilirim.
Wir können Deutsch lernen.
Almanca öğrenebiliriz.
Olumsuz cümlede genellikle nicht kullanılır.
Ich kann nicht schwimmen.
Yüzemem.
Wir können heute nicht kommen.
Bugün gelemeyiz.
Soru cümlesinde modal fiil başa gelir.
Kannst du schwimmen?
Yüzebiliyor musun?
Können Sie Deutsch sprechen?
Almanca konuşabiliyor musunuz?
Präteritum, Almancada geçmiş zaman anlatımında kullanılır. Modal fiillerde Präteritum günlük konuşmada da sık görülür. Özellikle konnte yapısı çok önemlidir.
| Şahıs | Çekim | Örnek |
|---|---|---|
| ich | konnte | Ich konnte gestern nicht kommen. / Dün gelemedim. |
| du | konntest | Du konntest die Aufgabe lösen. / Soruyu çözebildin. |
| er/sie/es | konnte | Er konnte gut singen. / İyi şarkı söyleyebiliyordu. |
| wir | konnten | Wir konnten alles verstehen. / Her şeyi anlayabildik. |
| ihr | konntet | Ihr konntet nicht warten. / Bekleyemediniz. |
| sie/Sie | konnten | Sie konnten uns helfen. / Bize yardım edebildiler. |
Können fiilinin Perfekt kullanımında iki farklı durum vardır. Bu konu öğrenciler tarafından sık karıştırılır.
Bir ana fiil yoksa haben + gekonnt yapısı kullanılabilir.
Ich habe das gekonnt.
Bunu yapabildim.
Bir ana fiil varsa Almancada genellikle çift mastar yapısı kullanılır.
haben + ana fiil mastar + können
Ich habe schwimmen können.
Yüzebildim.
Wir haben Deutsch sprechen können.
Almanca konuşabildik.
Önemli: Günlük Almancada modal fiillerin geçmiş zamanında çoğu zaman Perfekt yerine Präteritum tercih edilir. Bu yüzden “Ich konnte schwimmen.” cümlesi çok yaygındır.
Kannst du mir helfen? — Bana yardım edebilir misin?
Ich kann heute nicht kommen. — Bugün gelemem.
Wir können zusammen lernen. — Birlikte çalışabiliriz.
Kann ich hier sitzen? — Burada oturabilir miyim?
Sie kann sehr gut Deutsch sprechen. — O çok iyi Almanca konuşabiliyor.
Können Sie das bitte wiederholen? — Bunu lütfen tekrar edebilir misiniz?
Ich konnte früher schneller laufen. — Eskiden daha hızlı koşabiliyordum.
Das kann sein. — Bu olabilir.
Almancada daha kibar bir istek veya rica ifade etmek için könnte yapısı kullanılır. Türkçeye “-ebilir miydim, -ebilir misiniz” gibi çevrilebilir.
Könnten Sie mir helfen?
Bana yardım edebilir misiniz?
Könntest du bitte langsamer sprechen?
Lütfen daha yavaş konuşabilir misin?
Ich könnte morgen kommen.
Yarın gelebilirim.
Yanlış: Ich kann spreche Deutsch.
Doğru: Ich kann Deutsch sprechen.
Yanlış: Ich könne schwimmen.
Doğru: Ich kann schwimmen.
Yanlış: Du kann Deutsch sprechen.
Doğru: Du kannst Deutsch sprechen.
Yanlış: Ich habe geschwommen gekonnt.
Doğru: Ich habe schwimmen können.
Aşağıdaki test sorularını çözün. Cevapları hemen görmek yerine önce kendiniz cevaplayın. Daha sonra “Cevabı Göster” alanına tıklayarak kontrol edin.
1. Ich ______ Deutsch sprechen.
Cevap: kann
Tam cümle: Ich kann Deutsch sprechen.
2. Du ______ sehr gut schwimmen.
Cevap: kannst
Tam cümle: Du kannst sehr gut schwimmen.
3. Wir ______ heute zusammen lernen.
Cevap: können
Tam cümle: Wir können heute zusammen lernen.
4. Ihr ______ hier warten.
Cevap: könnt
Tam cümle: Ihr könnt hier warten.
5. Er ______ Gitarre spielen.
Cevap: kann
Tam cümle: Er kann Gitarre spielen.
6. Ich kann gut tanzen. Cümlesini olumsuz yapın.
Cevap: Ich kann nicht gut tanzen.
7. Wir können heute kommen. Cümlesini olumsuz yapın.
Cevap: Wir können heute nicht kommen.
8. Sie kann Deutsch sprechen. Cümlesini olumsuz yapın.
Cevap: Sie kann nicht Deutsch sprechen.
Not: Günlük kullanımda “Sie kann kein Deutsch sprechen.” yapısı da çok yaygındır.
9. Du kannst mir helfen. Cümlesini soru yapın.
Cevap: Kannst du mir helfen?
10. Ihr könnt morgen kommen. Cümlesini soru yapın.
Cevap: Könnt ihr morgen kommen?
11. Sie können hier parken. Cümlesini soru yapın.
Cevap: Können Sie hier parken?
12. Ben bugün gelemem.
Cevap: Ich kann heute nicht kommen.
13. Bana yardım edebilir misin?
Cevap: Kannst du mir helfen?
14. Biz Almanca öğrenebiliriz.
Cevap: Wir können Deutsch lernen.
15. O gitar çalabiliyor.
Cevap: Er kann Gitarre spielen.
16. “Ben yüzebilirim.” cümlesinin doğru Almanca karşılığı hangisidir?
A) Ich kann schwimmen.
B) Ich kannst schwimmen.
C) Ich können schwimmen.
Cevap: A) Ich kann schwimmen.
17. “Du” öznesiyle können fiili nasıl çekilir?
A) kann
B) kannst
C) können
Cevap: B) kannst
18. “Wir ______ Deutsch sprechen.” boşluğa hangisi gelir?
A) kann
B) könnt
C) können
Cevap: C) können
Können fiili, Almanca öğrenen herkesin mutlaka iyi bilmesi gereken temel konulardan biridir. Ancak yalnızca tablo ezberlemek yeterli değildir. Bu fiilin gerçek konuşmada, soru cümlelerinde, günlük diyaloglarda ve sınav sorularında nasıl kullanıldığını bol pratikle öğrenmek gerekir.
Bilişsel Akademi Almanca kurslarında öğrencilerimize yalnızca gramer anlatmıyoruz; konuşma, dinleme, okuma, yazma ve uygulamalı alıştırmalarla Almancayı kullanılır hâle getiriyoruz.
Almanca eğitim seçeneklerimiz:
Kızılay: 0507 653 27 07
Keçiören: 0501 551 93 99
Çayyolu: 0543 178 17 18
WhatsApp’tan Ücretsiz Seviye Tespiti Al Hemen Ara: 0507 653 27 07
Almanca seviyenizi belirlemek, ders modeli hakkında bilgi almak veya ücretsiz tanışma dersi talep etmek için formu doldurun. Talebiniz WhatsApp üzerinden bize iletilir.
Google ile Giriş Yap
